Apuntamentos sobre a beleza

Continxencia e sublimidade

O punto de vista estético é esencial para artellar esta argumentación. Iso débese ás implicacións cognitivas das ideas de beleza e sublimidade. Non se trata dun esteticismo vacuo nin dun sublime transcendente senón do recoñecemento da continxencia como único absoluto, dado que o sublime corresponde á posición dese recoñecemento.

O sublime, como apuntamos no seu día no artigo Xustificación estética da vida, é o que lles fai lembrar aos seres humanos a posibilidade de seren destruídos e, polo tanto, o que lles fai tomar unha posición con respecto á continxencia. O triunfo da Idade Moderna, que se comenzou a anunciar co Idealismo, significa a conclusión dun labor que ten como obxectivo facer o sublime accesible ao ser humano común.

[Naturphilosophie: ¿é posible un idealismo obxectivo?]

Apolo

A historia da arte é a historia da descuberta da súa esencia verdadeira e, nese constructo, Apolo representa o cumio da arte grega, non soamente como expresión da beleza senón como expresión perfecta da liberdade. Winckelmann emprega o mito grego para elaborar un mito moderno. A liberdade na que se alicerza o pacto social da Idade Moderna sería o equivalente á perfección da beleza e do equilibrio apolíneos. Este vencello determina, polo tanto, a preferencia dos estudosos clásicos modernos por Apolo e a súa oposición a Dionisio.

[Un mito moderno: apolíneo e dionisíaco]

Illustración de Henry Russell. Tratado “Observations of the Transit of Venus” (1892)

Esforzarse en

O labor da filosofía é identificar o bo no mundo; ese “esforzarse en” acceder ao senso que a materia realiza a través da representación e de todas as demais relacións.

Creación

A beleza relaciónase coas mulleres polo vínculo destas coa continxencia e a materia a través da idea de creación e orixe do mundo (cadro de Courbet). A creación é mostra de continxencia en tanto que da materia corporal xorde algo antes inexistente. Reprodución e morte son as dúas facetas da continxencia.

Mulleres e materia

Ao contrario do que cre Nietzsche, as mulleres non velan nin desvelan nada (obsesión epistemolóxica). As mulleres producen materia, producen cousas; a súa relación coa materia é inmediata, non mediada —o anxo da anunciación non é mediador, anuncia a realidade desa inmediatez das mulleres e a materia.

As mulleres modernas —as fadas modernas— queren afastarse desa determinación da materia. Toda a modernidade é un afastarse da materia mediante a liberdade, mediante unha relación afiliativa, mediante unha mediación. A da representación que dá orixe á posibilidade da liberdade, de representarse libremente.

Na atracción da carne, hai unha necesidade de volver á materia primixenia, que é a da posibilidade de reprodución, de producirse permanentemente, posibilidade que abre a mesma continxencia da materia.

Mais agora esa posibilidade non é azarosa senón que depende da vontade propia, é electiva, é afiliativa, resulta dunha decisión libre.

Sublimación

É a produción do sublime pola alma (psykhé). Responde a unha necesidade da alma de se facer valer como representación mediante a convicción, o orgullo e a dignidade cando se atopa nunha posición que a sitúa perante a continxencia.

Irredutibilidade

A divindade é persistir en ser. Aquilo polo que cada cousa é irredutible a outra.

”Todo está cheo de deuses, en cada cousa hai o seu deus.”

A irredutibilidade de cada cousa é a ”divindade” de cada cousa. Divino é o irredutible.

“relevantemente divino é aquilo no que o ser (a irredutibilidade) se fai, por un ou outro motivo, relevante. O experto en dicir, o dicente do dicir relevante, é o que di cada cousa de maneira que salienta a súa irredutibilidade; os deuses son as figuras que pertencen a ese dicir.” [Felipe Martínez Marzoa, Muestras de Platón, páx. 18]

Esa irredutibilidade está vencellada á súa representación, á súa alma porque o feito diferencial é tamén o uniformizador. A representación reforza a irredutibilidade reducíndoa á diferenza.

A irredutibilidade é divina porque amosa a continxencia. O irredutible éo porque a súa irredutibilidade é continxente.

Por iso a alma deixa de ser divina na medida en que deixa de ser continxente. A beleza é a posición que unha cousa adopta en relación coa continxencia. Logo a beleza ten un aquel de divindade.

Nacencias

Amor = espertar da materia = nacencias ⇔ continxencia = aparición do sublime = beleza

 

 

“Alteracións correlativas”, por Abraham Rubín

Novo número de Anotacións sobre literatura e filosofía

No número 20 de Anotacións publicamos Alteracións correlativas. Sobre o suxeito moderno, a ficción científica e a alteridade radical, de Abraham Rubín. Neste ensaio, o autor de Corpo-circuítos realiza unha exploración do intento omnicomprensivo do coñecemento:

“O anhelo de transparencia significa, así, a eliminación de todo atranco ou barreira que dificulte o afán de coñecer aquilo que nos rodea e asemade o que verdadeiramente somos, é dicir, alcanzar (ou retornar a) a totalidade. Dese xeito, a relación co outro procura ser transparente, resolvendo os recantos escuros, as sorpresas, pois a alteridade nada é senón un obxecto para ser pensado (ou usado) polo suxeito que somos. Tal sería o proceso de asimilación do outro, a construción da totalidade, a fuxida do in­quietante, a súa aniquilación.”

Desde o punto de vista de Rubín, do que se trata neste ensaio “é precisamente da relación co outro”. Se se pensa a alteridade baixo a categoría de representación, ¿segue esta sendo tal? ¿Como determinar que é o estraño, o alleo, o que escapa á igualdade? “Ao nos achegar a algo estraño, ¿debemos tentar comprendelo, ou simplemente respectar a súa singularidade? ¿Somos quen de facelo? ¿Estamos en todo caso condenados a pensar o outro desde categorías omniabarcantes? ¿É unha ilusión toda tentativa de totalización, de fusión sen fisuras? ¿É posíbel un retorno á orixe?”. Son preguntas que se formulan neste número de Anotacións, preguntas todas elas propias da filosofía moderna e das que o autor tira unha serie de desen­volvementos teóricos que non sempre han posibilitar unha resolución senón tamén desvíos, difericións e inquedanzas.

Un deses desvíos para achegarse ao estraño é a ficción científica. Logo de facer unha descrición do correlacionismo kantiano, no que o suxeito impón mediante o coñecemento os seus propios límites ao mundo, ou aos mundos, Rubín subliña o carácter esclarecedor dese xénero literario:

“¿Que propón a ficción científica que a distingue do resto de literatura? Nun principio empregar a mentalidade moderna, representada no científico, para formular as súas pretensións e aquilo que pode pasar se estas son desmedidas, pois ¿padece a ciencia dos mesmos problemas que a filosofía moderna? Se cadra, nalgúns aspectos si. “

A ficción científica implica unha apertura ao inesperado, é dicir, “trata de non apreixar directamente os temas dos que se ocupa senón de facelo indirectamente, a partir de suxestións, mostras, deformidades e desenvolvementos non conceptuais.” ¿Como o consegue facer? Personificando o outro, a cousa, o obxecto “nunha figura incomprehensible, case irrepresentable, á cal un só pode acceder parcialmente como parte do desenvolvemento da trama narrativa”.

O artigo de Abraham Rubín que incluímos neste número de Anotacións sobre literatura e filosofía continúa facendo unha exposición do que Quentin Meillassoux denominou “ficción dos mundos fóra da ciencia”, unha cuestión á que os lectores de euseino.org se poden achegar, desde outro punto de vista, no artigo “Obxectos literarios e ficción dos mundos fóra da ciencia”. Para rematar expoñendo unha interpretación do realismo especulativo coa que se achega á teoría deleuziana das ensamblaxes.

Publicación sen periodicidade fixa, en formato PDF, a Anotacións sobre literatura e filosofía pódese acceder de balde.

Para descargar gratuitamente o artigo de Abraham Rubín en formato PDF, calque sobre a ligazón seguinte:

Alteracións correlativas

 

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

Encontro con Din Matamoro e María Infantes no MARCO

O próximo mércores, día 22 de maio, ás 19,30 horas vaise celebrar no Museo de Arte Contemporánea de Vigo (MARCO) un encontro con Din Matamoro e María Infantes arredor do seu libro Mondas. Ademais dos autores, contará coa participación da escritora Beatriz Fraga, editora da serie Onocrótalo.

Realizado a partir dos debuxos naturais do pintor Din Matamoro, compostos con restos de alimentos —tona de froita, cascas de legumes, peles de cebola—, para este álbum ilustrado María Infantes escribiu un conto rimado no que a asociación de ideas e a sonoridade das verbas fai xurdir situacións inesperadas.

 

Acceder aos textos das intervencións.

 

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

SaveSave

“Mondas” na Tabela dos Libros

Mondas“, de Din Matamoro e María Infantes, seleccionado pola crítica

Na Tabela dos Libros do mes de maio, que publica o blogue Criticalia, entre os títulos seleccionados polos críticos literarios Francisco Martínez Bouzas, Inma Otero Varela, Montse Pena, Mario Regueira e Armando Requeixo, figura cunha mención Mondas, dos autores Din Matamoro e María Infantes, libro que acabamos de publicar na serie Onocrótalo. Inma Otero é quen que recomenda este álbum ilustrado no que os materiais primarios, triviais e supostamente alleos á beleza, recuperan a enerxía, o pracer e a ilusión converténdose en personaxes dun conto rimado.

 

 

SaveSave

SaveSave